Interlevensbeschouwelijke dialoog in de klas: een kwalitatief onderzoek

• Je behaalde, of behaalt uiterlijk bij de start van de aanstelling, de Research Master: Master of Advanced Studies in Theology and Religion, of een academisch masterdiploma in onderwijswetenschappen, sociale wetenschappen, antropologie of een andere niet-theologische of religiewetenschappelijke discipline die qua thematiek en methode aansluit bij het voorgestelde doctoraatsonderzoek. Ook kandidaten met een Master in de Wereldreligies in combinatie met een academisch masterdiploma in een niet-theologische discipline komen in aanmerking. Voor de start van de beurs ben je toegelaten tot de doctoraatsopleiding van de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen.
• Je hebt aantoonbare interesse in kwalitatief empirisch onderzoek. Ervaring met etnografische onderzoeksmethoden is een belangrijke meerwaarde.
• Je hebt een sterke interesse in levensbeschouwelijk onderwijs, religieuze diversiteit en interlevensbeschouwelijke dialoog.
• Je hebt affiniteit met kritische benaderingen van religie, macht, secularisme en diversiteit.
• Je bent vertrouwd met, of hebt een duidelijke affiniteit met, de Vlaamse onderwijscontext, in het bijzonder het katholiek onderwijs en het gemeenschapsonderwijs.
• Je beschikt over een open en reflexieve houding ten aanzien van levensbeschouwelijke en religieuze diversiteit.
• Je bent analytisch sterk, werkt zelfstandig en georganiseerd, en functioneert tegelijk graag in een interdisciplinair onderzoeksteam.
• Je beschikt over uitstekende mondelinge en schriftelijke vaardigheden in het Nederlands, vereist voor het veldwerk, en een goede beheersing van het Engels, vereist voor academisch schrijven en internationale samenwerking.

JOUW TAKEN

• Je bereidt kwalitatief en etnografisch onderzoek voor en voert dit uit naar interlevensbeschouwelijk dialogisch leren (IDL) in het Vlaamse levensbeschouwelijk onderwijs.
• Je verzamelt empirische data via kwalitatieve onderzoeksmethoden, waaronder participerende observatie, interviews en documentanalyse.
• Je analyseert hoe dialogische praktijken in onderwijscontexten worden vormgegeven, gelegitimeerd en ervaren, met bijzondere aandacht voor machtsverhoudingen, normativiteit, processen van inclusie en uitsluiting, en ethische vorming.
• Je draagt bij aan de theoretische ontwikkeling van het onderzoeksproject door empirische bevindingen te verbinden met inzichten uit de theologie, antropologie en onderwijswetenschappen.
• Je schrijft wetenschappelijke artikels en werkt toe naar een doctoraatsproefschrift dat je succesvol verdedigt.
• Je presenteert onderzoeksresultaten op nationale en internationale wetenschappelijke conferenties en draagt bij aan de verspreiding van de onderzoeksresultaten naar onderwijsprofessionals en andere maatschappelijke stakeholders.
• Je werkt actief samen binnen een interdisciplinair onderzoeksteam en neemt deel aan onderzoeksseminaries en andere wetenschappelijke activiteiten van het project.
• Je volgt en rondt het doctoraatsprogramma van de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen succesvol af.
• Je bent beschikbaar tot maximaal 20% van je tijd voor onderwijsassistentie of andere vormen van dienstverlening aan de faculteit.

IDL is recent een verplicht onderdeel geworden van het Vlaamse curriculum levensbeschouwelijk onderwijs. Hoewel dialoog vaak wordt voorgesteld als een vanzelfsprekend middel om wederzijds begrip, respect en sociale cohesie te bevorderen, ervaren leerkrachten aanzienlijke pedagogische, institutionele en normatieve uitdagingen bij de implementatie ervan. Bovendien blijven de rol van machtsverhoudingen, hegemonie, privilege en de bredere maatschappelijke en historische context waarin dialoog plaatsvindt vaak onderbelicht.

Aan de hand van kwalitatief en etnografisch onderzoek bestudeer je hoe IDL in Vlaamse scholen wordt vormgegeven en beleefd. Je onderzoekt hoe leerkrachten en leerlingen dialogische praktijken ervaren, welke normen, waarden en verwachtingen daarin worden bevorderd en hoe deze worden geïnternaliseerd, onderhandeld, gecontesteerd of juist weerstaan. Op die manier draagt het project bij aan een kritisch en empirisch onderbouwd inzicht in de mogelijkheden en grenzen van interlevensbeschouwelijk dialogisch leren in het hedendaagse onderwijs.

Je maakt deel uit van een interdisciplinair onderzoeksteam waarin ook onderzoek wordt verricht naar interreligieuze dialoog in andere maatschappelijke contexten. Het project is een samenwerking tussen de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen en de onderzoekseenheid Culturele Antropologie van de Faculteit Sociale Wetenschappen van KU Leuven, onder leiding van prof. Marianne Moyaert en prof. Nadia Fadil.

Ben jij geboeid door levensbeschouwelijke diversiteit in het onderwijs en wil je onderzoeken wat er echt gebeurt wanneer leerlingen en leerkrachten met elkaar in dialoog gaan? Wil je begrijpen hoe macht, verschil en normativiteit deze ontmoetingen mee vormgeven? Dan is deze doctoraatspositie misschien iets voor jou. De Faculteit Theologie en Religiewetenschappen van KU Leuven en de Faculteit Sociale Wetenschappen, departement Sociale en Culturele Antropologie zijn op zoek naar een doctoraatsstudent om onderzoek te doen naar de implementatie van interlevensbeschouwelijk dialogisch leren (IDL) in het Vlaamse levensbeschouwelijke onderwijs.. Dit onderzoek vindt plaats in een ruimer vergelijkend onderzoeksproject, getiteld Interreligious Dialogue between Promise and Power: A Comparative Study of Belgium/Flanders and Morocco, onder leiding van prof. dr. Marianne Moyaert en prof. dr. Nadia Fadil.

• Een voltijdse doctoraatsaanstelling van een jaar, verlengbaar tot maximaal vier jaar, onder voorbehoud van een positieve evaluatie na het eerste jaar.
• Een competitieve verloning volgens de barema's voor doctoraatsbursalen aan KU Leuven.
• Een onderzoeksbudget voor deelname aan nationale en internationale conferenties, workshops en opleidingen.
• Intensieve begeleiding door prof. Marianne Moyaert van de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen en prof. Nadia Fadil van de Faculteit Sociale Wetenschappen, binnen een interdisciplinair onderzoeksproject dat theologie, antropologie en onderwijsonderzoek samenbrengt.
• Een inspirerende onderzoeksomgeving met een sterke onderzoekscultuur waarin samenwerking, kritische reflectie, collegialiteit en academische excellentie centraal staan.
• De kans om deel uit te maken van een internationaal georiënteerd onderzoeksteam en een waardevol academisch netwerk uit te bouwen.
• Uitgebreide mogelijkheden voor professionele ontwikkeling via opleidingen van de Doctoral School, onderzoeksseminaries en internationale samenwerking.
• Een maatschappelijk relevant onderzoeksproject dat een bijdrage levert aan actuele debatten over religieuze diversiteit, onderwijs en interlevensbeschouwelijke dialoog.

De functie is afhankelijk van toelating tot het doctoraatsprogramma van de faculteit Theologie en Religiewetenschappen. Het contract heeft in eerste instantie een looptijd van een jaar, idealiter met ingang van 1 februari 2027, en kan worden verlengd afhankelijk van een positieve prestatiebeoordeling en de regelgeving van KU Leuven.

Het projectteam staat onder leiding van prof. Marianne Moyaert en prof. Nadia Fadil.